Blikjes, broodzakken en chipsverpakkingen: voor onderzoekers van het Forensisch Research Instituut Straatvuil (FRIS) was het waardevol onderzoeksmateriaal. In witte pakken onderzochten ze in hun mobiele onderzoekslab het zwerfafval rond het Beatrix College. Ook gingen ze in gesprek met leerlingen en verzamelden ze informatie over hoe scholieren naar zwerfafval kijken.
Het Beatrix College heeft de aanpak van zwerfafval al langer op de radar staan. Vanuit Beatrix Maatschappelijk Ondernemen (BMO) gingen leerlingen eerder al op pad om de snoeproute tussen school en het winkelcentrum schoon te houden door afval te prikken.
LEES OOK: Leerlingen Beatrix College komen in actie tegen zwerfafval
“Die snoeproutes zijn ook onderdeel van de zwerfafvalaanpak van de gemeente Tilburg. Zo is het contact ontstaan en werd onze school gevraagd om mee te doen aan de campagne van FRIS,” vertelt Bjorn Bongaards, docent beeldende kunst en vormgeving en BMO-coach.
Speciale scanner
Terug naar FRIS. De onderzoekers in de witte pakken kwamen niet alleen voor de show. Aan de ene kant maakte een mobiel onderzoekslab zichtbaar hoeveel zwerfafval er rond onze school ligt. De onderzoekers analyseerden het zwerfafval met een speciale scanner. Een apparaat dat deed denken aan de scanners op een vliegveld waarmee bagage wordt gecontroleerd.
Onderzoekers van FRIS voerden ook gesprekken met leerlingen over zwerfafval. Met stellingen, vragen en korte enquêtes konden leerlingen hun mening geven. Zo werd duidelijk hoe zij naar zwerfafval kijken en wat zij zelf doen met hun afval.
Gedragsverandering
Uiteindelijk hoopt FRIS op een gedragsverandering bij scholieren. “Wij willen dat leerlingen een stapje verder denken”, legt FRIS-onderzoeker Bas Nellen uit. “Waarom trek je elke dag schone sokken en ondergoed aan, maar is je straathygiëne slecht? Kortom, waarom zorg je wel goed voor jezelf maar niet voor je leefomgeving?”
De resultaten uit het FRIS-onderzoek worden later gebruikt in de campagne op en rond school. Het idee daarachter is simpel: de sociale norm van leerlingen veranderen. Afval op de grond gooien moet niet meer normaal zijn, maar juist iets wat je liever niet doet. “Scholieren zijn heel bewust met hun imago bezig,”, zegt onderzoeker Bas. “Door zwerfafval te koppelen aan iets wat vies of onaantrekkelijk is, maken we duidelijk: wie afval op de grond gooit, gedraagt zich eigenlijk als een viezerik.”
